Biało-czerwone barwy na tle polskiej historii

Mężczyzna zawiesza flagę państwową, Warszawa, 30.04.2018 r. (Leszek Szymański / PAP)

Mężczyzna zawiesza flagę państwową, Warszawa, 30.04.2018 r. (Leszek Szymański / PAP)

Flaga Polski 2 maja obchodzi swój dzień już po raz 15. Coraz więcej Polaków decyduje się na wywieszenie tego symbolu narodowego na własnych domach. Jak tłumaczy Andrzej Bebłowski z Polskiego Towarzystwa Weksylologicznego, jej barwy są odwzorowaniem herbu Orła Białego, który jest znakiem państwowym od 1295 roku. Przypomniał też, że: „kolor biały symbolizuje łagodność, przyjaźń, dobrobyt, a kolor czerwony – krew, czyli walka o suwerenność, walka o niepodległość”.

Dopiero w 1919 roku Polska miała swą oficjalną flagę

Andrzej Bebłowski wyjaśnia, że w 2004 roku Sejm uchwalił Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej na wzór innych państw, zwłaszcza Stanów Zjednoczonych, gdzie Dzień Flagi został po raz pierwszy ustanowiony „na pamiątkę uchwalenia pierwszej flagi amerykańskiej z 1777 roku”.

Wybór daty miał zdaniem eksperta dwie przyczyny: historyczną – 2 maja 1945 roku flaga Polski została zatknięta na Reichstagu i Kolumnie Zwycięstwa w Berlinie, oraz drugą, związaną z likwidacją przez władze PRL-u święta 3 Maja i nakazem natychmiastowego zdjęcia flag po 1 maja, by nie dotrwały do 3 maja.

Bebłowski podaje, że w 1295 roku Orzeł Biały stał się za sprawą Przemysła II herbem całego państwa. Z kolei barwy flagi narodowej zostały ustanowione przez Sejm w sierpniu 1919 roku, po zakończeniu I wojny światowej.

Jednocześnie wspomina, że: – Wprawdzie w czasie powstania listopadowego Sejm uchwalił barwy biało-czerwone, ale nie dla flagi, tylko dla kokardy narodowej, której używała patriotycznie nastawiona ludność, a także wojsko.

Ponadto ekspert wskazał, że zmieniał się odcień czerwieni na fladze. Wcześniej był ciemniejszy, a stopniowo stawał się bardziej żywy. Obecnie kolor ten określa się jako cynober. Biel natomiast pozostała czystą bielą.

Obchody Dnia Flagi RP oraz Dnia Polonii i Polaków za Granicą – uroczyste podniesienie Flagi Państwowej RP na Wieży Zegarowej Zamku Królewskiego w Warszawie, 2.05.2018 r. (Jakub Kamiński / PAP)

Obchody Dnia Flagi RP oraz Dnia Polonii i Polaków za Granicą – uroczyste podniesienie Flagi Państwowej RP na Wieży Zegarowej Zamku Królewskiego w Warszawie, 2.05.2018 r. (Jakub Kamiński / PAP)

Biało-czerwone barwy nie tylko na polskiej fladze

Andrzej Bebłowski zwraca uwagę, że istotne są też ustawowo określone proporcje flagi, które na wzór szwedzkiej wynoszą 5:8, czyli np. 50 cm szerokości na 80 cm długości. Proporcje pomagają odróżnić naszą flagę od innych, zwłaszcza że jak wskazuje ekspert, barwy biało-czerwone były już obecne na świecie, gdy Polska zaczęła się odradzać. Monako miało biało-czerwoną flagę i banderę, a po wojnie Indonezja też przybrała te same barwy.

Jak zaznacza Bebłowski: – Polska flaga tym się odróżnia, że kolor godła, czyli Orła Białego, jest u góry, jako że ważniejszy.

Jednak za Cesarstwa Austriackiego panowały inne reguły heraldyczne i istotniejszy był kolor tarczy. Ekspert wyjaśnia, że z tej przyczyny: „pierwsze flagi polskie, jeszcze nieoficjalne w czasie I wojny światowej, były czerwono-białe w Krakowie i okolicach. Ludność była zdezorientowana. Nie wiedziała, pod jakimi flagami demonstrować, więc demonstrowali pod dużymi, czerwonymi płachtami z dużym, aplikowanym białym orłem”.

Bebłowski powiedział, że po I wojnie światowej Czechy też miały biało-czerwoną (w odcieniu malinowym) flagę herbową, która była odwzorowaniem herbu białego lwa na czerwonym polu. Aby uniknąć pomyłek, polscy dyplomaci wprowadzili na środek białego pasa herb z wizerunkiem Orła Białego.

– Co ciekawe, w czasie wojny jedno z miast niemieckich miało flagę miejską biało-czerwoną – opowiada Andrzej Bebłowski. – Jeden z Polaków, który był wywieziony do Niemiec na roboty, którejś niedzieli wyszedł do miasta i z przerażeniem zobaczył flagi biało-czerwone. Myślał, że to jakaś demonstracja polityczna przeciw Trzeciej Rzeszy, ale okazało się, że to były flagi miejskie tego miasteczka – wyjaśnia.

Ekspert zapewnia, że przy prezentowaniu flag wielu państw nie ma co obawiać się pomyłki, ponieważ stosuje się z reguły porządek alfabetyczny, według języka danego państwa.

A.I., źródło: PAP.

Tagi:

Drogi Czytelniku,

od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), w skrócie nazywane RODO.

W myśl tych przepisów, abyśmy mogli nadal dostarczać Ci treści naszego serwisu oraz pracować nad jego rozwojem, np. mierzyć jego zasięg, potrzebujemy Twojej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych zbieranych przez pliki cookies, które podczas przeglądania naszych stron zapisują się na urządzeniu, z którego korzystasz.

Na dole niniejszej informacji znajduje się przycisk, którym możesz potwierdzić swoją zgodę. Twoje dane będą wykorzystywane w celach marketingowych oraz analitycznych. Więcej informacji znajdziesz na naszej stronie O prywatności.

Administratorzy danych i podmioty, którym będziemy powierzać przetwarzanie Twoich danych

Administratorem danych jest Fundacja „Nowa Epoka”, więcej infomacji znajdziesz na naszej stronie O prywatności.
Informacje o podmiotach, którym będziemy powierzać przetwarzanie Twoich danych także znajdziesz na stronie O prywatności.

W jakim celu będziemy przetwarzać dane:

  • analitycznym
  • by lepiej dopasować treści redakcyjne do Twoich zainteresowań
  • by zapobiec (np. poprzez wykrywanie botów) ewentualnym nadużyciom w usługach i zapewnić bezpieczeństwo korzystania z serwisu.

Zgodnie z nowymi przepisami masz prawo w dowolnym momencie wycofać swoją zgodę, żądać usunięcia Twoich danych. Jak to zrobić, opisujemy na stronie O prywatności.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych osobowych

Każde przetworzenie Twoich danych osobowych musi mieć oparcie w odpowiednich przepisach. I tak, podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych w celach analitycznych oraz w celu zapewnienia bezpiecznego i niezakłóconego korzystania z serwisu jest tzw. uzasadniony interes administratora, opisany w art. 6 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE), tzw. RODO. W pozostałych przypadkach przetwarzanie Twoich danych będzie się odbywać na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.

Jeśli więc zgadzasz się na przetwarzanie Twoich danych osobowych zbieranych przez pliki cookies, które podczas przeglądania naszych stron zapisują się na urządzeniu, z którego korzystasz, kliknij w poniższy przycisk.